{"id":5589,"date":"2025-11-21T12:24:33","date_gmt":"2025-11-21T12:24:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/?p=5589"},"modified":"2025-11-21T12:24:33","modified_gmt":"2025-11-21T12:24:33","slug":"sokak-lezzetleri-besin-zehirlenmesi-riskini-artiriyor","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/2025\/11\/21\/sokak-lezzetleri-besin-zehirlenmesi-riskini-artiriyor\/","title":{"rendered":"\u201cSokak lezzetleri besin zehirlenmesi riskini art\u0131r\u0131yor\u201d"},"content":{"rendered":"<ul>\n<li><strong>\u201cSokak lezzetleri do\u011fru ko\u015fullarda haz\u0131rlan\u0131p saklanmad\u0131\u011f\u0131nda ciddi besin zehirlenmelerine yol a\u00e7abilir; bu nedenle vatanda\u015flar\u0131n se\u00e7im yaparken daha dikkatli olmas\u0131 gerekiyor\u201d diyen Nev Sa\u011fl\u0131k Grubu Gastroenteroloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Uzm. Dr. Mustafa \u00d6zel, besin zehirlenmesi ile ilgili a\u00e7\u0131klamalarda bulundu.<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bursa, <\/strong>21.11.2025 \u2013 Nev Sa\u011fl\u0131k Grubu Gastroenteroloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Uzm. Dr. Mustafa \u00d6zel, \u00f6zellikle yaz aylar\u0131nda artan s\u0131cakl\u0131klarla birlikte sokak lezzetlerinin besin zehirlenmesi riskini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde y\u00fckseltti\u011fini belirterek vatanda\u015flar\u0131 uyard\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00d6zel, son d\u00f6nemde ya\u015fanan ve \u00f6l\u00fcmle sonu\u00e7lanabilen ciddi vakalara dikkat \u00e7ekerek, \u201cH\u0131zl\u0131, ekonomik ve lezzetli olmas\u0131 nedeniyle tercih edilen sokak lezzetleri; uygun olmayan saklama ko\u015fullar\u0131 ve hijyen yetersizli\u011fi nedeniyle tehlikeli h\u00e2le gelebilir\u201d dedi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u201cBesin zehirlenmesi ciddi bir klinik tablo\u201d<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Besin zehirlenmesinin, mikroorganizmalar veya toksinlerle kontamine olmu\u015f g\u0131dalar\u0131n t\u00fcketilmesi sonucu ortaya \u00e7\u0131kan bir klinik durum oldu\u011funu belirten Dr. \u00d6zel, en s\u0131k rastlanan etkenleri \u015f\u00f6yle s\u0131ralad\u0131: \u201cSalmonella, Staphylococcus aureus toksinleri, E. Coli, Clostridium perfringens, Norovir\u00fcs, Vibrio t\u00fcrleri (\u00f6zellikle deniz \u00fcr\u00fcnlerinde.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u201cHerkes risk alt\u0131nda ancak baz\u0131 gruplar daha savunmas\u0131z\u201d<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemi zay\u0131f olan ki\u015filerin besin zehirlenmesine kar\u015f\u0131 daha hassas oldu\u011funu vurgulayan \u00d6zel, \u201c5 ya\u015f alt\u0131 \u00e7ocuklar, 65 ya\u015f \u00fczeri bireyler, hamileler, kronik hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar ve ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemini bask\u0131layan ila\u00e7lar\u0131 kullananlar daha a\u011f\u0131r seyirli tabloyla kar\u015f\u0131la\u015fabilir\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u201cG\u0131da zehirlenmesi bula\u015f\u0131c\u0131d\u0131r\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>G\u0131da kaynakl\u0131 enfeksiyonlar\u0131n bula\u015f\u0131c\u0131 oldu\u011funa dikkat \u00e7eken Dr. \u00d6zel, kusma ve d\u0131\u015fk\u0131 yoluyla mikroorganizmalar\u0131n \u00e7evreye kolayca yay\u0131labilece\u011fini, bu nedenle kapal\u0131 alanlarda h\u0131zl\u0131 bula\u015fma g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtti.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Sokak lezzetlerinde risk neden art\u0131yor?<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Uzm. Dr. Mustafa \u00d6zel\u2019e g\u00f6re sokak lezzetlerinde riskin daha fazla olmas\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131ca sebepleri \u015funlar:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Uygun Olmayan Saklama Ko\u015fullar\u0131<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201cEt, tavuk ve deniz \u00fcr\u00fcnleri tezg\u00e2hlarda uzun s\u00fcre a\u00e7\u0131kta bekleyebiliyor. 5\u201360\u00b0C aras\u0131 bizim \u2018tehlikeli s\u0131cakl\u0131k b\u00f6lgesi\u2019 dedi\u011fimiz aral\u0131kt\u0131r; bakteriler bu s\u0131cakl\u0131klarda h\u0131zla \u00e7o\u011fal\u0131r.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong> Hijyen Eksikli\u011fi<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201cSat\u0131c\u0131lar\u0131n el hijyeni, kulland\u0131klar\u0131 b\u0131\u00e7ak, tahta ve ekipmanlar\u0131n temizli\u011fi kritik \u00f6neme sahiptir. \u00c7i\u011f ve pi\u015fmi\u015f g\u0131dalar\u0131n ayn\u0131 ekipmanla haz\u0131rlanmas\u0131 ciddi risk olu\u015fturur.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li><strong> Denetim Eksikli\u011fi<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201cSokak sat\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131 d\u00fczenli g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi denetimlerinden ge\u00e7medi\u011fi i\u00e7in risk fark edilmeden artabilir.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li><strong> Su Kaynakl\u0131 Riskler<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201c\u00d6zellikle midye gibi \u00fcr\u00fcnlerde deniz suyu temizli\u011fi \u00e7ok \u00f6nemlidir. Kirli sularda toplanan midyelerde a\u011f\u0131r metal ve mikroorganizma riski y\u00fcksektir. Salata ve soslarda kullan\u0131lan suyun temiz olmamas\u0131 da zehirlenmeye davetiye \u00e7\u0131kar\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>En y\u00fcksek risk ta\u015f\u0131yan sokak lezzetleri<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Uzm. Dr. \u00d6zel, en riskli besinleri \u015f\u00f6yle s\u0131ralad\u0131:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>Midye dolma \/ midye tava: Vibrio ve Salmonella riski y\u00fcksek.<\/li>\n<li>Tavuk d\u00f6ner \/ et d\u00f6ner: Yetersiz pi\u015firme ve uzun s\u00fcre s\u0131cakl\u0131kta bekleme nedeniyle tehlikeli.<\/li>\n<li>Kokore\u00e7: \u0130\u00e7 organ temelli kontaminasyon ve hijyen sorunlar\u0131.<\/li>\n<li>Kumpir ve garnit\u00fcrl\u00fc \u00fcr\u00fcnler: Mayonez ve salatalar\u0131n oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda beklemesi b\u00fcy\u00fck risk.<\/li>\n<li>Bal\u0131k ekmek ve k\u0131zartmalar: \u00c7ok kullan\u0131lan ya\u011f ve \u00e7apraz bula\u015fma tehlikesi.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Belirtiler genellikle 1\u201372 saat i\u00e7inde ba\u015fl\u0131yor<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Belirtilerin \u00e7o\u011funlukla birka\u00e7 saat i\u00e7inde ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u00d6zel, \u015fik\u00e2yetleri \u015f\u00f6yle s\u0131ralad\u0131: \u201cBulant\u0131, kusma, kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131, kramp, sulu ishal, ate\u015f, halsizlik ve nadiren kanl\u0131 ishal.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ne zaman doktora ba\u015fvurmal\u0131?<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Dr. \u00d6zel, \u015fu belirtilerin g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc durumlarda gecikmeden hastaneye ba\u015fvurulmas\u0131 gerekti\u011fini de vurgulad\u0131: \u201c24-48 saatten uzun s\u00fcren kusma veya ishal, kanl\u0131 ishal, 38.5\u00b0C \u00fczeri ate\u015f, a\u015f\u0131r\u0131 halsizlik, bay\u0131lma hissi, dehidratasyon bulgular\u0131 (a\u011f\u0131z kurulu\u011fu, \u00e7\u00f6k\u00fck g\u00f6zler) ve risk grubundaki bireylerde herhangi bir belirti ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u201cBasit \u00f6nlemlerle kendinizi koruyabilirsiniz\u201d<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Uzm. Dr. Mustafa \u00d6zel, sokak lezzetlerini seven vatanda\u015flara \u015fu \u00f6nerilerde bulundu: \u201cSat\u0131c\u0131 se\u00e7imine dikkat edin. Kalabal\u0131k ve sirk\u00fclasyonu y\u00fcksek tezg\u00e2hlar\u0131 tercih edin. Yeme\u011fin haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zlemleyin. Kullan\u0131lan ekipmanlar\u0131n temizli\u011fine bak\u0131n. S\u0131cak-so\u011fuk zincirine dikkat edilmeli. S\u0131cak yemek s\u0131cak, so\u011fuk yemek so\u011fuk t\u00fcketilmelidir. Tezg\u00e2hta uzun s\u00fcre beklemi\u015f yiyeceklerden ka\u00e7\u0131n\u0131n. El hijyeni \u00e7ok \u00f6nemli. Eller mutlaka y\u0131kanmal\u0131, m\u00fcmk\u00fcn de\u011filse dezenfektan kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Midye, tavuk ve et \u00fcr\u00fcnlerinde ekstra \u00f6zen g\u00f6sterilmeli. Kayna\u011f\u0131 belli olmayan midyelerden uzak durulmal\u0131. Tavuk ve et \u00fcr\u00fcnlerinin tamamen pi\u015fmi\u015f oldu\u011funa dikkat edilmeli.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cSokak lezzetleri do\u011fru ko\u015fullarda haz\u0131rlan\u0131p saklanmad\u0131\u011f\u0131nda ciddi besin zehirlenmelerine yol a\u00e7abilir; bu nedenle vatanda\u015flar\u0131n se\u00e7im yaparken daha dikkatli olmas\u0131 gerekiyor\u201d diyen Nev Sa\u011fl\u0131k Grubu Gastroenteroloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Uzm. Dr. Mustafa \u00d6zel,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5590,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[346,344,345],"class_list":{"0":"post-5589","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-basin","8":"tag-besin-zehirlenmesi","9":"tag-sokak-lezzetleri","10":"tag-zehirlenme"},"jetpack_featured_media_url":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Mustafa-Ozel.jpeg","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5589","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5589"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5589\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5591,"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5589\/revisions\/5591"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5590"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.prwestglobal.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}